Forex có hợp pháp không? Giải đáp rõ ràng về tính pháp lý của giao dịch Forex tại Việt Nam

Forex có hợp pháp không là câu hỏi được rất nhiều người quan tâm khi bắt đầu tìm hiểu về thị trường ngoại hối. Tuy nhiên, không phải quốc gia nào cũng cho phép cá nhân tự do tham gia giao dịch Forex. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ giao dịch Forex có hợp pháp không, tình trạng pháp lý tại Việt Nam, sự khác biệt giữa Forex quốc tế và Forex trong nước, cùng các rủi ro pháp lý nhà đầu tư cần nắm trước khi tham gia.

Forex có hợp pháp không? 

Để trả lời chính xác câu hỏi Forex có hợp pháp hay không tại Việt Nam, trader cần hiểu rõ quan điểm và khung quản lý của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đối với hoạt động giao dịch ngoại hối.

Quy định của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam

Tại Việt Nam năm 2025, hoạt động ngoại hối (bao gồm Forex) được quản lý nghiêm ngặt bởi Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) theo Pháp lệnh Ngoại hối 2005 (sửa đổi 2013), Nghị định 88/2019/NĐ-CP và các thông tư liên quan như Thông tư 02/2021/TT-NHNN.

Theo các văn bản quy định chỉ ra chỉ các tổ chức tín dụng được phép (ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, tổ chức tín dụng phi ngân hàng) mới được kinh doanh, cung ứng dịch vụ ngoại hối sau khi có chấp thuận bằng văn bản từ Ngân hàng Nhà Nước (viết tắt là:  NHNN).

NHNN chưa cấp phép cho bất kỳ sàn giao dịch Forex nào hoạt động tại Việt Nam. Mọi hình thức tổ chức sàn Forex (dù trực tuyến hay offline) đều bị coi là trái phép và có thể bị xử phạt hành chính hoặc hình sự nếu có dấu hiệu lừa đảo.

forex có hợp pháp không

forex có hợp pháp không?

 Hoạt động bị cấm và hoạt động chưa được cấp phép

Trong lĩnh vực giao dịch ngoại hối (Forex) tại Việt Nam, pháp luật phân biệt rõ hoạt động bị cấm (vi phạm nghiêm trọng, có thể dẫn đến trách nhiệm hình sự nếu kèm lừa đảo) và hoạt động chưa được cấp phép (không thuộc phạm vi được phép, vi phạm hành chính). Đến năm 2025, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) khẳng định chưa cấp phép cho bất kỳ sàn giao dịch ngoại hối (Forex) nào, khiến hầu hết hoạt động Forex cá nhân hoặc qua sàn trực tuyến rơi vào hai loại này.

Phân biệt giao dịch cá nhân và kinh doanh Forex

Phân biệt giao dịch cá nhân và kinh doanh Forex

Cơ sở pháp lý chính

  • Pháp lệnh Ngoại hối 2005 (sửa đổi, bổ sung năm 2013): Quy định mọi giao dịch, thanh toán trên lãnh thổ Việt Nam phải dùng Đồng Việt Nam (VND), trừ trường hợp ngoại lệ được NHNN cho phép. Chỉ tổ chức tín dụng được phép (ngân hàng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài) mới kinh doanh, cung ứng dịch vụ ngoại hối và phái sinh tỷ giá.
  • Nghị định 88/2019/NĐ-CP (xử phạt vi phạm hành chính lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng): Quy định mức phạt cụ thể cho vi phạm hoạt động ngoại hối.
  • Các văn bản NHNN: Nhiều thông báo khẳng định Forex không thuộc hoạt động ngoại hối được phép, và chưa cấp phép sàn nào.

Hoạt động bị cấm 

Đây là các hành vi vi phạm trực tiếp nguyên tắc sử dụng ngoại tệ trên lãnh thổ Việt Nam (Điều 22 Pháp lệnh Ngoại hối):

  • Thanh toán, niêm yết, quảng cáo, báo giá hàng hóa/dịch vụ bằng ngoại tệ (trừ trường hợp được phép như cửa hàng miễn thuế, lương cho người nước ngoài).
  • Mua bán ngoại tệ trái phép giữa cá nhân hoặc tại tổ chức không được phép.
  • Lợi dụng thẻ quốc tế để giao dịch ngoại hối bất hợp pháp (như chuyển tiền cho sàn Forex, đánh bạc).

Mức phạt (Nghị định 88/2019/NĐ-CP):

  • Cá nhân: Phạt tiền 10-30 triệu đồng (mua bán ngoại tệ trái phép); lên đến 200-250 triệu đồng nếu môi giới hoặc kinh doanh phái sinh không phép.
  • Tổ chức: Gấp đôi mức phạt cá nhân, kèm tịch thu ngoại tệ và tước giấy phép (nếu có).

Nếu kèm lừa đảo chiếm đoạt tài sản (như sàn Forex giả mạo hứa lợi nhuận cao), có thể truy cứu hình sự theo Bộ luật Hình sự (lừa đảo chiếm đoạt tài sản).

Hoạt động chưa được cấp phép

  • Giao dịch Forex cá nhân qua sàn trực tuyến (spot Forex, perpetual futures): Không bị cấm tuyệt đối với cá nhân tham gia sàn quốc tế, nhưng chưa được NHNN cấp phép và không được pháp luật bảo vệ. Chuyển tiền ra nước ngoài cho sàn Forex là giao dịch vốn không được phép.
  • Tổ chức sàn Forex hoặc môi giới tại Việt Nam: Hoàn toàn chưa được cấp phép, coi như vi phạm.
  • Kinh doanh phái sinh ngoại hối (margin trading cao) ngoài tổ chức tín dụng.

Phân biệt giao dịch cá nhân và kinh doanh Forex

Theo quy định pháp luật Việt Nam đến năm 2025, giao dịch cá nhân Forex (như spot trading, margin hoặc perpetual futures qua sàn trực tuyến quốc tế) không bị cấm tuyệt đối nhưng chưa được cấp phép và không được pháp luật bảo vệ. Trong khi đó, kinh doanh Forex (môi giới, mở sàn, cung ứng dịch vụ phái sinh tỷ giá) bị nghiêm cấm nếu không phải tổ chức tín dụng được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cấp phép – hiện chưa có bất kỳ sàn nào được cấp phép.

Cơ sở pháp lý chính

  • Pháp lệnh Ngoại hối 2005 (sửa đổi, bổ sung 2013): Chỉ tổ chức tín dụng được phép (ngân hàng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài) mới được kinh doanh, cung ứng dịch vụ ngoại hối và phái sinh tỷ giá (Điều 36).
  • Nghị định 88/2019/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 143/2021/NĐ-CP): Quy định xử phạt vi phạm hành chính lĩnh vực tiền tệ ngân hàng, bao gồm hoạt động ngoại hối không phép.
  • Thông báo NHNN: Đến 2025, NHNN khẳng định chưa cấp phép bất kỳ sàn Forex nào, và hoạt động này không thuộc phạm vi ngoại hối được phép.

Bảng phân biệt các tiêu chí chính

Tiêu chí Giao dịch cá nhân Forex (qua sàn quốc tế như Exness, Binance Futures) Kinh doanh Forex (môi giới, mở sàn, cung ứng dịch vụ tại Việt Nam)
Tính hợp pháp Chưa được cấp phép, không được bảo vệ pháp lý (rủi ro mất tiền không khiếu nại được). Chuyển tiền ra nước ngoài cho sàn là giao dịch vốn không phép. Bị nghiêm cấm nếu không có giấy phép NHNN (chưa có sàn nào được cấp).
Đối tượng thực hiện Cá nhân tự giao dịch tài khoản riêng. Tổ chức/cá nhân môi giới, quảng cáo, thu hút nhà đầu tư Việt Nam.
Rủi ro pháp lý Không bị phạt trực tiếp nếu tự giao dịch, nhưng vi phạm quản lý ngoại hối nếu chuyển tiền lớn (có thể bị ngân hàng chặn). Phạt hành chính 200-500 triệu đồng (tổ chức), tịch thu tài sản; có thể truy cứu hình sự nếu lừa đảo (Bộ luật Hình sự).
Mức phạt (Nghị định 88/2019) Thường không phạt cá nhân nhỏ lẻ, nhưng rủi ro mất vốn cao do lừa đảo. 200-250 triệu đồng (kinh doanh phái sinh không phép); lên đến 500 triệu nếu tái phạm.
Bảo vệ quyền lợi Không được bảo vệ (tranh chấp với sàn phải giải quyết quốc tế). Không hợp pháp → không bảo vệ, thường kèm lừa đảo (nhiều vụ án lớn như Verbo Capital).
Ví dụ thực tế Cá nhân mở tài khoản Exness, giao dịch EUR/USD. Công ty Việt Nam quảng cáo sàn Forex, thu tiền nhà đầu tư để “chơi hộ”.

Giao dịch Forex và các rủi ro pháp lý thường gặp

Trên thực tế, phần lớn trader Việt tham gia Forex thông qua các sàn giao dịch đặt tại nước ngoài, điều này tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý nếu không hiểu rõ cơ chế hoạt động và quyền lợi được bảo vệ.

 Rủi ro từ việc giao dịch qua sàn nước ngoài

Giao dịch Forex qua sàn nước ngoài (như Exness, Binance Futures, XM…) tại Việt Nam tiềm ẩn nhiều rủi ro lớn, dù hoạt động này chưa được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cấp phép đến năm 2025. Các sàn này thường đặt máy chủ và pháp nhân ở nước ngoài (Cyprus, Seychelles, Vanuatu…), khiến nhà đầu tư Việt Nam không được pháp luật trong nước bảo vệ trực tiếp.

Các rủi ro chính:

  • Rủi ro lừa đảo và mất vốn: Sàn có thể thao túng giá, chậm/rút tiền khó khăn, hoặc đột ngột đóng cửa (scam). Nhiều sàn giả mạo sử dụng nền tảng MetaTrader để lừa đảo.
  • Rủi ro chuyển tiền: Chuyển tiền ra nước ngoài cho sàn là giao dịch vốn không phép, có thể bị ngân hàng chặn hoặc theo dõi theo quy định quản lý ngoại hối.
  • Rủi ro pháp lý: Tranh chấp phải giải quyết theo luật nước ngoài (nếu sàn có quy định), chi phí cao và khó thực thi.
  • Rủi ro tài chính: Đòn bẩy cao dẫn đến thua lỗ nhanh, kết hợp funding rate (perpetual futures) “ăn mòn” vị thế.

Ví dụ: Năm 2024-2025, nhiều vụ sàn như Verbo Capital lừa đảo hàng trăm tỷ đồng, hoặc Mr. Pips (Phó Đức Nam) chiếm đoạt hơn 5.200 tỷ đồng từ 2.661 nạn nhân.

 Hệ lụy khi tham gia sàn Forex trái phép

Tham gia sàn Forex trái phép không chỉ gây mất tiền mà còn dẫn đến hệ lụy lâu dài về tài chính, tâm lý và xã hội. Theo NHNN và Bộ Công an, đến 2025 vẫn chưa có sàn nào được cấp phép, nên mọi hoạt động đều không được bảo hộ.

Hệ lụy chính:

  • Mất trắng vốn: Hơn 70-90% nhà đầu tư cá nhân thua lỗ dài hạn (thống kê quốc tế từ broker lớn); nhiều vụ mất hàng tỷ đồng do sàn scam hoặc biến động thị trường.
  • Tâm lý và sức khỏe: Stress nặng, nợ nần, gia đình tan vỡ do “gỡ lệnh” dẫn đến cháy tài khoản.
  • Xã hội: Tiếp tay cho hoạt động phi pháp, gián tiếp khuyến khích lừa đảo đa cấp biến tướng.
  • Kinh tế: Chảy vốn ra nước ngoài trái phép, ảnh hưởng quản lý ngoại hối quốc gia.

Ví dụ gần đây: Vụ Mr. Pips (2024) phong tỏa hơn 5.200 tỷ đồng; vụ Verbo Capital lừa 300 tỷ đồng từ 4.000 nạn nhân; các sàn như Rforex, Vistaforex bị triệt phá với hàng trăm tỷ đồng chiếm đoạt.

Trách nhiệm pháp lý của người tham gia

Theo pháp luật Việt Nam (Pháp lệnh Ngoại hối 2005 sửa đổi 2013; Nghị định 88/2019/NĐ-CP sửa đổi bởi 143/2021/NĐ-CP), giao dịch cá nhân Forex qua sàn nước ngoài chưa được cấp phép và không bị cấm tuyệt đối, nhưng không được bảo vệ pháp lý. Trách nhiệm chủ yếu là hành chính và gián tiếp.

Trách nhiệm cụ thể:

  • Cá nhân tham gia: Thường không bị phạt trực tiếp nếu giao dịch nhỏ lẻ, nhưng vi phạm quản lý ngoại hối (chuyển tiền ra nước ngoài không phép). Có thể bị phạt 10-30 triệu đồng nếu mua bán ngoại tệ trái phép hoặc liên quan giao dịch lớn. Không được bảo vệ nếu tranh chấp (mất tiền không khiếu nại tại Việt Nam).
  • Nếu môi giới hoặc lôi kéo: Phạt 200-250 triệu đồng (tổ chức gấp đôi); có thể truy cứu hình sự lừa đảo chiếm đoạt tài sản (Điều 174 Bộ luật Hình sự) nếu kèm gian dối.
  • Công chức/cán bộ: Có thể vi phạm kỷ luật đảng/vi phạm Luật Phòng chống tham nhũng nếu sử dụng tài sản nhà nước hoặc ảnh hưởng công vụ.

Bảng tóm tắt trách nhiệm

Đối tượng Trách nhiệm pháp lý Mức xử phạt (Nghị định 88/2019 sửa đổi) Hậu quả khác
Cá nhân giao dịch nhỏ Vi phạm quản lý ngoại hối, không bảo vệ quyền lợi Thường không phạt trực tiếp; phạt nếu chuyển tiền lớn Mất vốn không khiếu nại được
Môi giới/lôi kéo Kinh doanh phái sinh không phép 200-250 triệu đồng; tịch thu Có thể hình sự lừa đảo
Tổ chức sàn tại VN Nghiêm cấm 400-500 triệu đồng; tịch thu Truy cứu hình sự nếu chiếm đoạt

Sàn giao dịch Forex tại Việt Nam và vấn đề cấp phép

Nhiều người mới thường đặt câu hỏi liệu có sàn Forex nào được Nhà nước Việt Nam cấp phép hoạt động hợp pháp hay không. Để tránh hiểu nhầm và rủi ro không đáng có, cần nhìn thẳng vào thực tế về cơ chế cấp phép hiện nay đối với thị trường Forex tại Việt Nam.

Sàn giao dịch Forex tại Việt Nam và vấn đề cấp phép

Sàn giao dịch Forex tại Việt Nam và vấn đề cấp phép

Thực tế không tồn tại sàn Forex được cấp phép trong nước

Theo quy định pháp luật Việt Nam đến cuối năm 2025, không tồn tại bất kỳ sàn giao dịch ngoại hối (Forex) nào được Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) cấp phép hoạt động trong nước. Hoạt động sàn Forex không thuộc phạm vi ngoại hối được phép theo Pháp lệnh Ngoại hối 2005 (sửa đổi, bổ sung 2013) và các văn bản liên quan.

NHNN đã nhiều lần khẳng định trong báo cáo gửi Quốc hội (tháng 5/2025) và các thông báo chính thức: “Đến nay, NHNN không cấp phép cho bất kỳ sàn Forex nào tại Việt Nam”. Các sàn môi giới hiện nay chủ yếu là tự phát, hoạt động dưới dạng đại lý (IB – Introducing Broker) cho sàn quốc tế, đặt máy chủ ở nước ngoài (Cyprus, Seychelles…).

Việc chuyển tiền ra nước ngoài để giao dịch trên các sàn này cũng là giao dịch vốn không được phép, vi phạm quản lý ngoại hối. Người tham gia không được pháp luật bảo vệ nếu xảy ra tranh chấp hoặc lừa đảo.

Hình thức hoạt động phổ biến của các sàn Forex

Các sàn Forex tại Việt Nam hầu hết hoạt động trái phép, thường núp bóng dưới dạng đại lý cho sàn quốc tế. Chúng sử dụng nền tảng trực tuyến (MetaTrader 4/5) và các hình thức lôi kéo tinh vi để thu hút nhà đầu tư.

Các hình thức phổ biến:

  • Môi giới qua mạng xã hội và telesales: Sử dụng Facebook, Zalo, Telegram để mời chào, tư vấn “đánh lệnh” miễn phí.
  • Hứa hẹn lợi nhuận cao: Cam kết lãi 20-300%/tháng, bonus nạp tiền lớn, cho thắng lệnh đầu để dụ nạp thêm.
  • Quảng cáo đa cấp biến tướng: Tuyển IB (đại lý) để lôi kéo người mới, trả hoa hồng cao từ tiền nạp của “con mồi”.
  • Thao túng nền tảng: Ban đầu cho thắng nhỏ, sau đó làm giá chạy ngược hoặc khóa tài khoản khi nhà đầu tư muốn rút tiền lớn.
  • Núp bóng công ty trong nước: Thành lập công ty Việt Nam làm văn phòng đại diện, tổ chức hội thảo, seminar hoành tráng để tạo uy tín.

Theo Bộ Công an và NHNN, có khoảng 300 sàn trái phép hoạt động tại Việt Nam, thường dẫn đến lừa đảo chiếm đoạt hàng trăm tỷ đồng (ví dụ: vụ Mr. Pips chiếm đoạt >5.200 tỷ đồng năm 2024-2025).

Dấu hiệu nhận biết sàn Forex rủi ro cao

Để tránh rơi vào bẫy, nhà đầu tư cần nhận biết các dấu hiệu sàn rủi ro cao hoặc lừa đảo. Dưới đây là bảng tóm tắt các dấu hiệu phổ biến dựa trên cảnh báo từ NHNN và Bộ Công an:

Dấu hiệu Mô tả chi tiết Rủi ro tiềm ẩn
Hứa lợi nhuận cao bất thường Cam kết lãi cố định 20-300%/tháng, “không lỗ”, bonus nạp tiền lớn. Lừa đảo đa cấp, thao túng lệnh.
Quảng cáo rầm rộ trên mạng Telesales, Zalo/Facebook mời chào, hội thảo “miễn phí” hoành tráng. Lôi kéo “lùa gà”, không minh bạch.
Rút tiền khó khăn Nạp dễ nhưng rút chậm, yêu cầu phí ẩn, khóa tài khoản khi lãi lớn. Chiếm đoạt vốn, scam exit.
Giấy phép kém uy tín hoặc giả Chỉ có giấy phép offshore (Vanuatu, Seychelles), hoặc giả mạo FCA/ASIC/CySEC. Không được bảo vệ, dễ phá sản/lừa đảo.
Không có thông tin rõ ràng Website thiếu địa chỉ trụ sở, hỗ trợ kém, không tách biệt tài khoản khách hàng. Thiếu minh bạch, rủi ro mất tiền.
Yêu cầu tuyển IB/đa cấp Trả hoa hồng cao khi giới thiệu người mới. Biến tướng đa cấp trái phép.

 

Đầu tư Forex dưới góc nhìn pháp luật quốc tế

Trong khi Việt Nam chưa có khung pháp lý riêng cho giao dịch Forex cá nhân, thì tại nhiều quốc gia phát triển, thị trường Forex lại được quản lý rất chặt chẽ với hệ thống luật và cơ quan giám sát rõ ràng. Việc so sánh cách các nước này quản lý Forex sẽ giúp trader hiểu đúng bản chất hợp pháp của thị trường trên phạm vi toàn cầu.

Forex tại các quốc gia phát triển

Tại các quốc gia phát triển (Mỹ, Anh, EU, Australia, Nhật Bản), giao dịch Forex là hoạt động hợp pháp, được quy định chặt chẽ nhằm bảo vệ nhà đầu tư cá nhân (retail traders). Các cơ quan quản lý hàng đầu (Tier-1 regulators) áp dụng tiêu chuẩn nghiêm ngặt về vốn, tách biệt tài khoản khách hàng, minh bạch và giới hạn đòn bẩy để giảm rủi ro.

Các quy định chính năm 2025:

  • Tại thị trường Mỹ – CFTC và NFA: Leverage tối đa 50:1 (major pairs), vốn tối thiểu 20 triệu USD cho broker, cấm hedging, FIFO rule.
  • Tại Anh (UK) – FCA: Leverage tối đa 30:1, bảo hiểm quỹ bù đắp (FSCS lên đến £85.000), negative balance protection.
  • Thị trường EU – ESMA và quốc gia (như CySEC Cyprus): Leverage 30:1, bảo vệ nhà đầu tư lên đến €20.000 (ICF).
  • Thị trường Australia – ASIC: Leverage giảm xuống 20-30:1 từ các cập nhật gần đây, tập trung chống lừa đảo cross-border.
  • Thị trường Nhật Bản – FSA: Leverage tối đa 25:1, quy định chi tiết về tách biệt quỹ và minh bạch.

Những quy định này giúp thị trường an toàn hơn, với hợp tác quốc tế tăng cường (chia sẻ thông tin chống gian lận năm 2025). Nhà đầu tư được bảo vệ pháp lý đầy đủ, tranh chấp giải quyết qua cơ quan quản lý hoặc tòa án địa phương.

Sự khác biệt giữa thị trường Việt Nam và quốc tế

Thị trường Forex tại Việt Nam khác biệt lớn so với các quốc gia phát triển do mục tiêu kiểm soát ngoại hối và bảo vệ ổn định kinh tế. Dưới đây là bảng so sánh chính (dữ liệu đến 2025):

Tiêu chí Việt Nam Quốc tế (Mỹ, UK, EU, Australia, Nhật)
Tính hợp pháp Chưa cấp phép sàn nào; giao dịch cá nhân gray area, không bảo vệ pháp lý. Hợp pháp đầy đủ, broker phải đăng ký với regulator Tier-1.
Cơ quan quản lý NHNN (chỉ cho phép ngân hàng thương mại ngoại hối spot hợp pháp). CFTC/NFA (Mỹ), FCA (UK), ASIC (Aus), FSA (Japan), ESMA/CySEC (EU).
Đòn bẩy Không quy định (nếu qua sàn ngoại, lên đến 1:2000). Giới hạn nghiêm: 20:1 – 50:1.
Bảo vệ nhà đầu tư Không có (mất tiền không khiếu nại được). Có quỹ bù đắp, negative balance protection, tách biệt quỹ.
Rủi ro lừa đảo Cao (nhiều vụ scam chiếm đoạt hàng nghìn tỷ VND). Thấp nhờ giám sát chặt và hợp tác quốc tế.
Chuyển tiền Vi phạm quản lý ngoại hối nếu chuyển ra sàn ngoại. Hợp pháp qua broker được phép.

Ở Việt Nam, Forex chủ yếu qua sàn quốc tế (offshore), thiếu bảo hộ → rủi ro cao hơn. Quốc tế ưu tiên bảo vệ retail traders, giảm leverage để hạn chế thua lỗ lớn (hơn 70-90% retail thua lỗ toàn cầu).

Lỗ hổng pháp lý người Việt thường gặp khi giao dịch xuyên biên giới

Người Việt giao dịch Forex qua sàn nước ngoài (cross-border) thường gặp lỗ hổng pháp lý lớn vì hoạt động chưa được NHNN cấp phép và vi phạm quản lý ngoại hối (Pháp lệnh Ngoại hối 2005 sửa đổi 2013; Nghị định 88/2019/NĐ-CP).

Lỗ hổng chính:

  • Không bảo vệ quyền lợi: Tranh chấp với sàn (rút tiền khó, thao túng giá, scam) không khiếu nại tại Việt Nam; phải theo luật nước ngoài (chi phí cao, khó thực thi).
  • Vi phạm chuyển tiền vốn: Chuyển VND ra sàn ngoại là giao dịch không phép, ngân hàng có thể chặn, phạt hành chính 10-30 triệu đồng (cá nhân) hoặc cao hơn nếu lớn.
  • Rủi ro hình sự gián tiếp: Nếu liên quan lừa đảo (môi giới, đa cấp biến tướng), truy cứu trách nhiệm hình sự (lừa đảo chiếm đoạt tài sản).
  • Thiếu minh bạch: Sàn offshore (Seychelles, Vanuatu) ít quy định, dễ scam (ví dụ: vụ Mr. Pips chiếm >5.200 tỷ VND năm 2024-2025).

Vì sao Forex vẫn thu hút nhiều người tham gia tại Việt Nam

Mặc dù tiềm ẩn nhiều rủi ro và chưa có khung pháp lý riêng cho giao dịch cá nhân, Forex vẫn hấp dẫn đông đảo người tham gia tại Việt Nam. Nguyên nhân cốt lõi đến từ tâm lý tìm kiếm lợi nhuận nhanh cùng cơ chế đòn bẩy cao đặc trưng của thị trường này.

Tâm lý lợi nhuận nhanh và đòn bẩy cao

Dù pháp luật Việt Nam chưa cấp phép bất kỳ sàn Forex nào và hoạt động này tiềm ẩn rủi ro cao (theo cảnh báo liên tục từ NHNN và Bộ Công an đến năm 2025), Forex vẫn thu hút hàng nghìn người tham gia, với ước tính khoảng 300 sàn trái phép hoạt động và hàng triệu USD giao dịch. Lý do chính nằm ở sức hấp dẫn tài chính nhanh chóng, kết hợp với thiếu nhận thức đầy đủ về rủi ro pháp lý và lừa đảo.

Ảnh hưởng từ mạng xã hội và đội nhóm môi giới

Forex được quảng cáo như cơ hội “làm giàu nhanh” nhờ đòn bẩy cao (lên đến 1:1000 hoặc hơn ở sàn offshore), cho phép kiểm soát vị thế lớn với vốn nhỏ. Chỉ cần giá biến động 1-2%, lợi nhuận có thể đạt hàng chục phần trăm – điều khó thấy ở chứng khoán hoặc gửi tiết kiệm.

  • Tâm lý tham lam và FOMO: Nhiều người bị cuốn vào câu chuyện “lãi 20-300%/tháng” hoặc “1%/ngày”, đặc biệt khi thấy lệnh thắng nhỏ ban đầu (thường do sàn thao túng để dụ nạp thêm).
  • Thống kê quốc tế: Hơn 70-90% nhà đầu tư cá nhân thua lỗ dài hạn do đòn bẩy phóng đại lỗ, nhưng tâm lý “giàu nhanh” vẫn chi phối, đặc biệt ở người mới thiếu kinh nghiệm quản lý vốn.

Nhận thức chưa đầy đủ về pháp lý Forex

Mạng xã hội (Facebook, Zalo, Telegram, TikTok) là kênh chính lôi kéo, với hàng trăm nhóm kín và telesales hoạt động rầm rộ.

  • Chiêu trò phổ biến: Môi giới (IB) khoe xe sang, du lịch, “lifestyle giàu có” để tạo lòng tin; tổ chức hội thảo, livestream “hướng dẫn đánh lệnh miễn phí”; cho thắng lệnh đầu để dụ nạp tiền lớn.
  • Đa cấp biến tướng: Tuyển IB trả hoa hồng cao từ tiền nạp của người mới, tạo hiệu ứng lan truyền.
  • Theo Bộ Công an: Nhiều vụ lừa đảo lớn (như Mr. Pips chiếm >5.200 tỷ VND năm 2024-2025) bắt nguồn từ mạng xã hội, thu hút nạn nhân bằng lời hứa “ngồi không tiền về”.

Nhận Thức Chưa Đầy Đủ Về Pháp Lý Forex

Nhiều người tham gia không biết hoặc cố tình bỏ qua rằng Forex chưa được NHNN cấp phép (Pháp lệnh Ngoại hối 2005 sửa đổi 2013; Nghị định 88/2019/NĐ-CP).

  • Họ nghĩ “chỉ giao dịch cá nhân, không kinh doanh” nên không vi phạm, hoặc tin sàn quốc tế “uy tín” sẽ bảo vệ.
  • Thực tế: Chuyển tiền ra sàn ngoại là vi phạm quản lý ngoại hối; tranh chấp không được bảo hộ pháp lý Việt Nam; dễ mất trắng nếu sàn scam.
  • NHNN nhiều lần cảnh báo: Hoạt động này không hợp pháp, tiếp tay cho lừa đảo, nhưng thiếu tuyên truyền sâu rộng khiến nhận thức còn hạn chế.

Tóm lại, Forex thu hút nhờ “giấc mơ giàu nhanh” và quảng cáo tinh vi trên mạng xã hội, nhưng thực tế hơn 95% trường hợp dẫn đến thua lỗ hoặc lừa đảo. Nhà đầu tư nên ưu tiên kênh hợp pháp như chứng khoán, gửi tiết kiệm hoặc ngoại hối qua ngân hàng được phép để bảo vệ vốn và tuân thủ pháp luật.

Tham khảo thêm: Bản chất của thị trường Forex là gì – hiểu đúng để không đánh đồng Forex với cờ bạc hay đa cấp

Hướng đi an toàn cho người quan tâm đến Forex

Đối với những người quan tâm đến Forex nhưng ưu tiên sự an toàn và tuân thủ pháp luật, việc lựa chọn hướng đi phù hợp là yếu tố then chốt. Trước khi tham gia các thị trường có mức rủi ro và yêu cầu pháp lý phức tạp, nhà đầu tư nên hiểu rõ những kênh đầu tư hiện đang được pháp luật Việt Nam công nhận.

Hướng đi an toàn cho người quan tâm đến Forex

Hướng đi an toàn cho người quan tâm đến Forex

 Các kênh đầu tư được pháp luật Việt Nam công nhận

Pháp luật Việt Nam khuyến khích đầu tư qua các kênh minh bạch, được quản lý bởi Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), NHNN hoặc các cơ quan liên quan. Dưới đây là các lựa chọn an toàn và hợp pháp phổ biến:

  • Chứng khoán (cổ phiếu, trái phiếu, quỹ mở): Được quy định bởi Luật Chứng khoán 2019 (sửa đổi 2020). Giao dịch qua Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE), Hà Nội (HNX) và các công ty chứng khoán được UBCKNN cấp phép (VNDIRECT, SSI, HSC…).
  • Gửi tiết kiệm ngân hàng và trái phiếu chính phủ/doanh nghiệp: Bảo vệ bởi Luật Các tổ chức tín dụng 2010 (sửa đổi) và Luật Ngân hàng Nhà nước. Lãi suất ổn định, có bảo hiểm tiền gửi lên đến 75 triệu đồng/khách hàng theo quy định Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam.
  • Quỹ đầu tư (ETF, quỹ mở): Quản lý bởi UBCKNN, đa dạng hóa rủi ro (ví dụ: VFMVN Diamond, E1VFVN30).
  • Ngoại hối hợp pháp qua ngân hàng: Mua/bán ngoại tệ spot cho nhu cầu thực tế (du lịch, học tập, chuyển tiền) tại ngân hàng thương mại được NHNN cấp phép (Vietcombank, BIDV…).
  • Bất động sản và vàng: Được pháp luật công nhận, nhưng cần tuân thủ Luật Kinh doanh bất động sản và Nghị định quản lý vàng.

Những kênh này được bảo vệ pháp lý, minh bạch thông tin và có cơ chế khiếu nại rõ ràng.

Nguyên tắc tự bảo vệ khi tiếp cận Forex

Nếu vẫn muốn tìm hiểu Forex (chủ yếu qua sàn quốc tế), hãy áp dụng nghiêm ngặt các nguyên tắc sau để giảm thiểu rủi ro:

  • Chỉ dùng tiền nhàn rỗi: Không vay mượn, không dùng tiền thiết yếu gia đình.
  • Chọn sàn uy tín quốc tế Tier-1: Ưu tiên broker được quy định bởi FCA (Anh), ASIC (Australia), CFTC/NFA (Mỹ), CySEC (EU) – kiểm tra giấy phép thực tế trên website cơ quan quản lý. Tránh sàn offshore (Seychelles, Vanuatu).
  • Bắt đầu nhỏ và học hỏi: Thực hành trên tài khoản demo ít nhất 3-6 tháng; dùng vốn nhỏ (100-500 USD); leverage thấp (5-10x).
  • Quản lý rủi ro chặt chẽ: Quy tắc 1% (rủi ro tối đa 1% vốn/lệnh); luôn đặt Stop Loss; ghi nhật ký giao dịch.
  • Không tin lời hứa lợi nhuận cao: Bỏ qua quảng cáo “lãi 20-100%/tháng” hoặc bonus lớn – đây thường là dấu hiệu lừa đảo.
  • Theo dõi cảnh báo chính thức: Thường xuyên kiểm tra sbv.gov.vn và các thông báo từ Bộ Công an về sàn trái phép.

Vai trò của kiến thức pháp lý trong đầu tư tài chính

Kiến thức pháp lý là “lá chắn” quan trọng nhất giúp nhà đầu tư tránh rủi ro và bảo vệ quyền lợi:

  • Tránh vi phạm pháp luật: Hiểu rõ Pháp lệnh Ngoại hối 2005 (sửa đổi 2013), Nghị định 88/2019/NĐ-CP để không vô tình tham gia hoạt động trái phép hoặc bị lừa đảo đa cấp biến tướng.
  • Bảo vệ quyền lợi: Chỉ kênh hợp pháp mới được pháp luật bảo hộ (khiếu nại UBCKNN, NHNN, tòa án). Với Forex trái phép, mất tiền thường không thể đòi lại.
  • Nhận diện rủi ro sớm: Biết phân biệt sàn được cấp phép quốc tế thực sự và sàn giả mạo; hiểu chuyển tiền ra nước ngoài có thể vi phạm quản lý ngoại hối.
  • Đầu tư bền vững: Kiến thức pháp lý giúp chọn kênh phù hợp, tránh “giấc mơ giàu nhanh” dẫn đến thua lỗ nặng (hơn 90% trường hợp Forex cá nhân).

Hướng đi an toàn nhất là chuyển sự quan tâm từ Forex sang các kênh đầu tư hợp pháp như chứng khoán, quỹ mở hoặc gửi tiết kiệm. Nếu vẫn muốn học Forex, hãy coi đó là kiến thức bổ sung, ưu tiên tự bảo vệ bằng kỷ luật và chọn sàn uy tín quốc tế, nhưng luôn nhớ rằng tại Việt Nam, bạn không được pháp luật bảo vệ đầy đủ. Đầu tư thành công bắt đầu từ sự kiên nhẫn và tuân thủ pháp luật!

Tham khảo thêm: Vì sao người mới thường cháy tài khoản khi giao dịch Forex dù thị trường không hề bị cấm?

Tạm kết

Với thắc mắc của nhiều người dùng “Forex có hợp pháp không” tại Việt Nam? Câu trả lời là chưa hoàn toàn hợp pháp, đặc biệt với sàn giao dịch và môi giới. Giao dịch Forex cá nhân không bị cấm trực tiếp nhưng chứa đựng rủi ro pháp lý cao, không được bảo hộ và dễ gặp lừa đảo.

“Tham gia Telegram ngay cùng Backcomhub.com nhận bản tin tài chính & phân tích thị trường chuyên sâu mới nhất mỗi ngày.

Lưu ý: Nội dung do Nguyễn Minh Hiếu xây dựng tại Backcomhub ưu tiên tính minh bạch, không FOMO, không hứa hẹn lợi nhuận, phù hợp với trader giao dịch thật và có định hướng dài hạn.
Avatar photo

Tác giả: Nguyễn Minh Hiếu

Vai trò: Trader Forex & Crypto Lead tại Backcomhub Kinh nghiệm: 5+ năm giao dịch Forex/Crypto – tập trung risk management, theo dõi dữ liệu vĩ mô (CPI/NFP/FED) và tối ưu quy trình giao dịch

Disclaimer: Bài viết mang tính giáo dục, không đại diện cho lời khuyên đầu tư. Kết quả giao dịch phụ thuộc vào mỗi cá nhân và điều kiện thị trường.

icon